Investing.com - Việc Mỹ dự kiến áp thuế đối ứng toàn cầu 15% được đánh giá là ít tiêu cực hơn so với các mức thuế cao trước đó, qua đó giúp giảm áp lực chi phí đối với doanh nghiệp xuất khẩu, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, chính sách thuế áp dụng đồng loạt cũng có thể làm thu hẹp lợi thế cạnh tranh tương đối và duy trì sự bất định đối với thương mại toàn cầu.

Ngày 20/2/2026, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ các mức thuế mà Tổng thống Donald Trump áp đặt theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Ngay sau đó, chính quyền Mỹ ban hành mức thuế đối ứng toàn cầu mới 10% theo Section 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Tuy nhiên, theo quy định, mức thuế này chỉ có hiệu lực tối đa 150 ngày nếu không được gia hạn bằng các công cụ pháp lý khác. Đến ngày 21/2, Tổng thống Trump cho biết mức thuế toàn cầu mới có thể được nâng lên 15%.

Theo Bloomberg, nếu thuế đối ứng duy trì ở mức 10%, thuế nhập khẩu bình quân của Mỹ sẽ ở mức khoảng 10,2%, trong khi mức 15% sẽ đẩy thuế nhập khẩu bình quân lên khoảng 12%. Một số nhóm hàng vẫn được miễn trừ, bao gồm nông sản, dược phẩm, một số thiết bị điện tử, hàng hóa tuân thủ quy định USMCA và các sản phẩm đã chịu thuế theo quy định riêng của từng ngành.
 

Khoảng 170 tỷ USD tiền thuế nhập khẩu được thu theo IEEPA đã bị Tòa án Tối cao tuyên bố là không hợp pháp, song hiện chưa có quyết định về việc hoàn trả khoản tiền này.

Đánh giá tác động đối với thị trường chứng khoán Việt Nam và các doanh nghiệp xuất khẩu, Chứng khoán KBSV cho rằng việc giảm thuế thực tế từ khoảng 20% xuống còn 10–15% sẽ giúp giảm áp lực chi phí cho các doanh nghiệp xuất khẩu sang Mỹ, qua đó mang lại tác động tích cực.

Tuy nhiên, việc áp dụng mức thuế đồng loạt 10% hoặc 15% đối với tất cả các quốc gia có thể làm suy giảm lợi thế cạnh tranh mà Việt Nam từng có, đặc biệt khi mức thuế trước đây đối với một số đối thủ, nhất là Trung Quốc, cao hơn. Dù vậy, rủi ro này được đánh giá là không quá lớn, bởi nhiều khả năng chính quyền Mỹ sẽ tiếp tục áp dụng các biện pháp thuế riêng đối với từng quốc gia trong thời gian tới, trong đó Trung Quốc vẫn là mục tiêu trọng tâm của chiến lược thương mại.

Cùng quan điểm, Chứng khoán VnDirect cho rằng mức thuế toàn cầu 15% vẫn thấp hơn đáng kể so với mức gần 20% trước đó và thấp hơn nhiều so với mức 40% từng được đề cập đối với hàng hóa nghi vấn trung chuyển. Điều này nhìn chung có lợi hơn cho hoạt động xuất khẩu của Việt Nam.
 

Tuy nhiên, thuế suất áp dụng đồng đều cũng có thể làm giảm lợi thế tương đối của Việt Nam so với các đối thủ trong những ngành xuất khẩu chủ lực như dệt may và thủy sản. Ngoài ra, sự thiếu chắc chắn trong chính sách thương mại Mỹ có thể ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư và làm chậm dòng vốn FDI.

Theo Chứng khoán MBS, với dữ liệu cập nhật đến ngày 22/2/2026, tác động của mức thuế mới có thể nhẹ hơn so với các biện pháp trước đây, do mức thuế trung bình hiện vào khoảng 18–20%, thấp hơn giai đoạn trước phán quyết của Tòa án Tối cao khi thuế có thể lên tới 23–25%. Bên cạnh đó, thời hạn áp dụng 150 ngày tạo dư địa cho các cuộc đàm phán, trong khi Việt Nam đã có sự chuẩn bị từ năm 2025 thông qua điều chỉnh chuỗi cung ứng và các biện pháp giảm thiểu rủi ro thuế quan.

Không giống các cú sốc chính sách trước đây, diễn biến lần này phần lớn đã được thị trường dự đoán, do đó tác động đến thị trường chứng khoán Việt Nam được kỳ vọng sẽ ở mức hạn chế hơn.

Nguồn: https://vn.investing.com/news/economy-news/thue-doi-ung-moi-cua-my-dat-doanh-nghiep-viet-truoc-tac-dong-hai-chieu-2547250